Elektrozawory i studzienki — jak zbudować węzeł sekcji

Planując automatyczne nawadnianie, prędzej czy później musisz zdecydować, jak podzielić ogród na mniejsze części i co zrobić z armaturą podziemną. Zanim przejdziesz do montażu rur układanych zwykle na głębokości 25–40 cm, musisz zrozumieć, jak działają elementy sterujące przepływem wody. Prawidłowo skompletowany węzeł sekcji ułatwia serwis i gwarantuje, że zraszacze wynurzalne — rodzaje i rozstaw dostarczą odpowiednią ilość wody na trawnik.

Dobry system zużywa do 50% mniej wody niż podlewanie ręczne wężem, o ile poszczególne strefy trawnika i rabat działają w odpowiednich godzinach. Najlepsza pora podlewania to wczesny ranek, mniej więcej między 4:00 a 7:00, kiedy parowanie jest najniższe, a ciśnienie w sieci stabilne.

Zasada działania elektrozaworu i napięcie sterujące

Elektrozawór to hydrauliczny zawór odcinający, którym steruje impuls elektryczny wysyłany ze sterownika nawadniania — jak wybrać i zaprogramować. Standardowo w ogrodach przydomowych stosuje się cewki zasilane napięciem 24 V, co jest bezpieczne dla użytkowników. Kiedy sterownik wysyła sygnał, cewka unosi trzpień, a ciśnienie wody otwiera membranę, pozwalając wodzie płynąć do rur zasilających sekcję.

Przed podłączeniem zasilania warto sprawdzić, jaką wydajność ma źródło wody. Przykładowo, próba wiaderkowa polegająca na tym, że 10-litrowe wiadro napełnia się w 30 sekund, oznacza 20 l/min, czyli 1,2 m³/h. Taka wydajność pozwala precyzyjnie dobrać liczbę zraszaczy na jednej sekcji, pamiętając, że zraszacze wynurzalne pracują zwykle przy ciśnieniu 2–4,5 bar, przy czym minimum poprawnej pracy to ok. 1,8–2 bar, a najlepsze efekty daje ok. 3–3,5 bar.

• Napięcie 24 VBezpieczne dla ludzi napięcie sterujące stosowane w standardowych elektrozaworach ogrodowych.
• Membrana hydraulicznaElement otwierany i zamykany ciśnieniem wody pod wpływem pracy cewki elektrycznej.

Gdzie umieścić studzienkę i ile zaworów w jednej

Studzienkę zaworową najlepiej wkopać w miejscu łatwo dostępnym, na przykład przy ścieżce lub obrzeżu trawnika, unikając jednoczesnie miejsc, po których jeżdżą samochody. W jednej standardowej studzience okrągłej lub prostokątnej mieści się zazwyczaj od 1 do 4 elektrozaworów. Zbyt duża liczba zaworów w jednej obudowie utrudnia późniejszy serwis, dokręcanie złączek oraz czyszczenie filtrów.

Zanim zdecydujesz o rozmieszczeniu studzienek, sprawdź dokładnie, ile sekcji nawadniania potrzebujesz na swojej działce. Pamiętaj, że koszt automatycznego nawadniania wraz z montażem wynosi orientacyjnie 15–40 zł za m² nawadnianej powierzchni, a jeśli wolisz wykonać instalację samodzielnie, przydatny będzie darmowy projekt nawadniania, który przygotujemy dla Ciebie na podstawie planu działki.

1. Wybierz suche i łatwo dostępne miejsce na trawniku lub rabacie.
2. Wykop dół pod studzienkę i wsyp na dno warstwę drenażową z grubego żwiru.
3. Ułóż kolektor z elektrozaworami i połącz go z rurami PE.

Odwodnienie studzienki i ochrona przed mrozem

Pod dnem studzienki zaworowej należy zawsze wykonać warstwę drenażową z żwiru o grubości kilkunastu centymetrów, aby woda opadowa lub skropliny mogły swobodnie wsiąkać w grunt. Dodatkowo przed nadejściem przymrozków konieczne jest całkowite opróżnienie systemu z wody. Służy do tego przedmuchiwanie instalacji przed zimą: sprężarka podaje ciśnienie do około 3–5 bar, sekcja po sekcji, wypychając resztki wody przez zraszacze lub zawory odwadniające.

Przewód sterujący: przekrój, prowadzenie, mufy żelowe

Do połączenia sterownika z elektrozaworami stosuje się specjalny kabel instalacyjny wielożyłowy, prowadzony w wykopie razem z rurami nawadniania. Każdy zawór potrzebuje osobnej żyły sterującej oraz wspólnego przewodu powrotnego (tzw. wspólnej masy). Miejsca cięcia kabli i łączenia przewodów w studzience są stale narażone na wilgoć, dlatego trzeba je bezwzględnie zabezpieczać za pomocą specjalnych muf żelowych lub wodoszczelnych złączek wypełnionych żywicą.

Typowe usterki: zabrudzona membrana, cewka bez zasilania

Najczęstszą przyczyną awarii sekcji jest piasek lub drobne zanieczyszczenia, które zablokowały membranę w pozycji otwartej lub zamkniętej. W takiej sytuacji wystarczy odkręcić górną pokrywę elektrozaworu i przepłukać wnętrze czystą wodą. Jeśli zawór w ogóle nie reaguje na polecenia, problemem może być przerwany przewód, uszkodzona mufa żelowa lub spalona cewka pozbawiona poprawnego zasilania ze sterownika.

Najczęstsze pytania